• +22866400
  • Αυτή η διεύθυνση ηλεκτρονικού ταχυδρομείου προστατεύεται από τους αυτοματισμούς αποστολέων ανεπιθύμητων μηνυμάτων. Χρειάζεται να ενεργοποιήσετε τη JavaScript για να μπορέσετε να τη δείτε.

ΑΡΘΡΑ ΕΚΤΑΚΤΟΥ ΠΑΓΚΥΠΡΙΟΥ ΣΥΝΕΔΡΙΟΥ

 

ΟΙ ΚΟΙΝΟΙ ΑΓΩΝΕΣ ΤΩΝ ΕΛΛΗΝΟΚΥΠΡΙΩΝ ΚΑΙ ΤΟΥΡΚΟΚΥΠΡΙΩΝ ΛΙΜΕΝΕΡΓΑΤΩΝ ΒΕΛΤΙΩΣΑΝ ΤΟ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑ ΤΟΥ ΛΙΜΕΝΕΡΓΑΤΗ

 

Του Άθου Ελευθερίου

Γ.Γ. ΣΕΓΔΑΜΕΛΙΝ-ΠΕΟ

 

 

Στις 7 Οκτωβρίου 2010, θα γιορταστούν τα 70 χρόνια από την ίδρυση των κλαδικών Συντεχνιών της ΣΕΓΔΑΜΕΛΙΝ, σε Έκτακτο Παγκύπριο Συνέδριο που θα γίνει στην ΠΕΟ Λευκωσίας.

 

 

Μελετώντας την ιστορία μέσα από τα αρχεία της Συντεχνίας, δεν είναι δύσκολο να διαπιστώσει κάποιος τις αντίξοες συνθήκες μέσα στις οποίες εργάστηκαν οι πρωτοπόροι εργαζόμενοι που αποφάσισαν να ιδρύσουν και να στηρίξουν τις Συντεχνίες.

 

 

Σ’ αυτό το άρθρο θα δοθούν πληροφορίες για τα προβλήματα και τις δυσκολίες που αντιμετώπιζαν οι αχθοφόροι – λιμενεργάτες, καθώς και τους κοινούς αγώνες που έδωσαν με τους τουρκοκύπριους συνάδελφους τους, μέσα από τις αυθεντικές δηλώσεις που έγιναν από λιμενεργάτες το 1980.

 

 

Ο Χαράλαμπος Σ. Παχάλας, εργαζόταν στο λιμάνι Λεμεσού από το 1930.  Διετέλεσε Γραμματέας της Συντεχνίας Αχθοφόρων, αργότερα Λιμενεργατών για 20 χρόνια, από το 1941 μέχρι το 1961.

 

 

«Άθλιες συνθήκες εργασίας και εξουθενωτική δουλειά για ένα κομμάτι ψωμί επικρατούσαν τότε στο λιμάνι της Λεμεσού.  Εμείς οι αχθοφόροι για να μη μας απολύσουν, μετά την εργασία στο λιμάνι, δουλεύαμε αμισθί στα σπίτια των χαμάλπασιηδων (επιστατών)…

 

 

Παρά τις αντιξοότητες, τις δύσκολες συνθήκες και την τρομοκρατία που επικρατούσε τότε στα λιμάνια, κατορθώσαμε να ιδρύσουμε τη Συντεχνία των Αχθοφόρων και μαζί με τους Τούρκους συνάδελφους μας να απαιτούμε καλυτέρευση των όρων και συνθηκών εργασίας».

 

 

Ο Σάββας Αντωνίου εργάστηκε στο λιμάνι Λεμεσού από το 1928.  «Μεροκάματα εμείς δεν παίρναμε.  Δουλεύαμε «γέννημα – βούττημα» με το σύστημα του καπαλιού και μας πλήρωναν έξι γρόσια το καντάρι.

 

Οι συνθήκες εργασίας, ήταν τρισάθλιες και η τρομοκρατία που υπήρχε τότε, τόσο από πλευράς της εργοδοσίας όσο και από τους χαμάλπασιηδες ήταν μεγάλη.

 

Εργαζόμαστε ξυπόλυτοι με τα «ποϊνάρκα» γυρισμένα πάνω.  Όλοι μας σχεδόν πιάσαμε φτίρες λόγω των ανθυγιεινών συνθηκών εργασίας που επικρατούσαν και της έλλειψης ιατροφαρμακευτικής περίθαλψης.

 

 

Θυμούμαι, ότι κάποτε ζητήσαμε από τον εργοδότη μας να μας πληρώνει «όβερ – τάιμ».  Όμως αυτός όχι μόνο αρνήθηκε να ικανοποιήσει το δίκαιο αίτημα μας, αλλά από την άλλη μας κουβάλησε και αστυνομία.  Ακολούθησε συμπλοκή με αποτέλεσμα να συλληφθώ, να καταδικαστώ και να «κάτσω» δύο μήνες στη φυλακή.»

 

 

Ο Γεώργιος Λ. Χαϊρές εργάστηκε στο λιμάνι από το 1930.  «Μαζί με τους Τουρκοκύπριους συναδέλφους μας, εργαζόμαστε για ένα μεροκάματο πείνας και αγωνιζόμαστε κάτω από την καθοδήγηση της Συντεχνία μας για μια καλύτερη ζωή.

 

Θυμάμαι πολύ καλά τους φίλους και συνάδελφους μου Τουρκοκύπριους, τον Παπλωματά και τον Τζιεζάρη.  Μαζί τους, καθώς και με άλλους Τουρκοκύπριους συμμετείχαμε σε πολλές απεργίες με αποκορύφωμα τη μεγάλη απεργία του 1952 που είχε σαν αποτέλεσμα την εφαρμογή του Νόμου για τα λιμάνια, που εξασφάλισε στους λιμενεργάτες σοβαρά ωφελήματα και βελτίωσε σημαντικά τους όρους απασχόλησης τους.»

 

 

Ο Αργυρός Σωκράτη μπήκε στη Συντεχνία με την ίδρυση της το 1940.  «Σαν χθες ακόμα θυμάμαι το «γέννημα βούττημα», σχεδόν «μούχτι» και την απάνθρωπη συμπεριφορά των προϊσταμένων.

 

 

Η Συντεχνία μας με τους αδιάκοπους και μαχητικούς της αγώνες κατόρθωσε να εξασφαλίσει για τους λιμενεργάτες πολλά ωφελήματα, να καλυτερεύσει τις συνθήκες εργασίας και γενικά να ανεβάσει το βιοτικό μας επίπεδο.  Νοιώθω υπερήφανος για τη Συντεχνία μου και για το γεγονός ότι συμμετείχα και στην ιστορική απεργία του 1952, που αποτέλεσε σταθμό στους αγώνες των λιμενεργατών για περισσότερες κατακτήσεις και βελτίωση της θέσης τους στην κοινωνία.»

 

 

Ο Ιωάννης Ναθαναήλ το 1980, ενώ βρισκόταν ακόμα σε υπηρεσία δήλωνε «ούτε κατά διάνοια, μπορούσαμε να φανταστούμε ότι το άθλιο επάγγελμα του αχθοφόρου θα εξελισσόταν στο σημερινό προσοδοφόρο επάγγελμα του λιμενεργάτη.

 

 

Σήμερα με το ενθαρρυντικό σύστημα έχουμε πολύ καλές απολαβές.  Κανένας βέβαια δεν τρέφει ψευδαισθήσεις ότι τα βελτιωμένα μεροκάματα και τα άλλα ωφελήματα που έχουμε σήμερα (Τ. Προνοίας, άδειες, γιορτές, 13ος και 14ος μισθός, Κ. Ασφαλίσεις) ήλθαν και μας βρήκαν από μόνα τους.

 

 

Αντίθετα είναι το αποτέλεσμα των ηρωικών αγώνων των αχθοφόρων και των λιμενεργατών με επικεφαλής τη Συντεχνία μας.  Και είναι με την καθοδήγηση της Συντεχνίας μας που θα βελτιώσουμε ακόμα περισσότερο τους όρους εργασίας και το βιοτικό μας επίπεδο.»

 

 

Σήμερα είναι πραγματικά δύσκολο να αντιληφθεί κάποιος τις συνθήκες μέσα στις οποίες εργάστηκαν οι πρωτοπόροι λιμενεργάτες για να ανυψώσουν το επάγγελμα του λιμενεργάτη.  Σημαντικός παράγοντας των επιτυχιών τους ήταν η ενότητα όλων των εργαζομένων.  Οι κοινοί αγώνες των Ελληνοκυπρίων και Τουρκοκυπρίων που άνοιξαν δρόμους για το συνδικαλιστικό μας κίνημα.

 

 

Για να διατηρηθούν αυτές οι επιτεύξεις χρειάζεται ενημέρωση, εγρήγορση και ενότητα όλων των εργαζομένων.  Χρειάζεται να ενδυναμωθεί ακόμα περισσότερο η Συντεχνία μας για να παραμείνει δραστήρια και διεκδικητική για να υπερασπίζεται καλύτερα τα δικαιώματα των εργαζομένων.